МЕТОДЫ ОЦЕНКИ СОСТОЯНИЯ ПИТАНИЯ ДЕТЕЙ ШКОЛЬНОГО ВОЗРАСТА: ФОКУС НА АНТРОПОМЕТРИЧЕСКИХ ПАРАМЕТРАХ. ОБЗОР ЛИТЕРАТУРЫ.

Шынар  Абдрахманова; Алтын Арингазина; Асел Адаева

doi:10.34689/vepmyy30

SEMEY MEDICAL UNIVERSITY

(Nauka i Zdravookhranenie)

Рецензияланатын медициналық ғылыми-практикалық журнал

Ғылым және денсаулық сақтау

Кеңейтілген іздеу

МЕКТЕП ЖАСЫНДАҒЫ БАЛАЛАРДЫҢ ТАМАҚТАНУ ЖАҒДАЙЫНБАҒАЛАУ ӘДІСТЕРІ: АНТРОПОМЕТРИЯЛЫҚ ПАРАМЕТРЛЕРГЕНАЗАР АУДАРУ. ӘДЕБИ ШОЛУ.

Авторлар

Шынар Абдрахманова Автор https://orcid.org/0000-0003-3504-0427
Алтын Арингазина Автор https://orcid.org/0000-0002-9056-2394
Асел Адаева Автор https://orcid.org/0000-0001-9013-5248

DOI:

https://doi.org/10.34689/vepmyy30

Кілт сөздер:

дене салмағының индексі , болжау моделі , дененің май массасы , семіздік , дене құрылымы , балалар

Аңдатпа

Кіріспе: Балалардың салмағы мен бойының сипаттамаларын өлшеу балалардың физикалық дамуы мен
тамақтану жағдайын бағалауға мүмкіндік береді. Балаларды салмағы аз, артық және семіздікке шалдыққан деп
жіктеуге арналған әртүрлі бағалау құралдары бар. Мұндай бағалауда май мен майсыз массаның мөлшерін
ескеретін дене құрылымы маңызды.
Зерттеу мақсаты: балалардың салмағы мен бойының көрсеткіштерін өлшеу арқылы тамақтанудың
жеткіліктілігін негізгі бағалау әдістері бойынша әдеби дереккөздерге шолу.
Іздеу стратегиясы: Wiley, Scopus, Web of Science, PubMed, Google Scholar, e-Library.ru, CyberLeninka іздеу
жүйелерінде ғылыми мақалалар мен ақпараттарды іздеу жүргізілді. Қосу критерийлері: ағылшын және орыс
тілдерінде ашық қол жетімді толық мәтінді құжаттар, іздеу ауқымы 2003 жылдан бастап 20 жылды құрады.
Сонымен қатар, шолу тақырыбы бойынша тарихи экскурсия үшін 1990 жылдан бастап жеке дереккөздер зерделенді.
Шолуда түпнұсқа мақалалар, ғылыми есептер, әдебиеттерге шолулар, мета-талдаулар, нормативтік құжаттар
талданды. Іздеу нәтижесінде осы шолуға енгізілген критерийлерге сәйкес келетін 80 дереккөз таңдалып алынды.
Нәтижелері: Әдебиеттерге шолу қазіргі уақытта балалардың тамақтану жағдайын бағалаудың бірқатар
қарапайым, әмбебап құралдары әзірленгенін көрсетті, олардың әрқайсысының белгілі бір жағдайларда дәлдігі
мен қолданылуына қатысты өзіндік кемшіліктері мен артықшылықтары бар.
Тұжырымдар: Дене параметрлерін антропометриялық өлшеу негізінде балалардың ас үлесінің тағамдық
лайықтылығын бағалауға болады. Ең көп таралған әдіс - балалардың жынысы мен жасына байланысты дене
салмағының индексі (ДСИ). Алайда ДСИ ағзадағы май тінінің мөлшерін бағалау шарасы ретінде шектеулері бар.
Осыған байланысты бой мен салмақты өлшеуге негізделген дененің майлы массасын болжау теңдеулерін қолдану
келешектегі бағыт болып табылады.

Автор өмірбаяны

Шынар Абдрахманова

Докторант Ph.D по специальности «Общественное здравоохранение»,
Казахстанский медицинский университет «Высшая школа общественного здравохранения», г. Алматы, Республика
Казахстан.

Әдебиеттер тізімі

Абдрахманова Ш.З., Арингазина А.М., Адаева А.А. Методы оценки состояния питания детей школьного возраста:

фокус на антропометрических параметрах. Обзор литературы // Наука и Здравоохранение. 2023. 6(Т.25). С. 207-216.

DOI 10.34689/SH.2023.25.6.024

Abdrakhmanova Sh.Z., Aringazina А.М., Adayeva А.А. Methods for school-age children nutritional status assessment:

focus on anthropometric parameters. A Review // Nauka i Zdravookhranenie [Science & Healthcare]. 2023, (Vol.25) 6, pp.

207-216. DOI 10.34689/SH.2023.25.6.024

Абдрахманова Ш.З., Арингазина А.М., Адаева А.А.Мектеп жасындағы балалардың тамақтану жағдайын бағалау

әдістері: антропометриялық параметрлерге назар аудару. Әдеби шолу // Ғылым және Денсаулық сақтау. 2023. 6

(Т.25). Б. 207-216. DOI 10.34689/SH.2023.25.6.024

Жүктеулер

PDF (Russian)

Жарияланды

2025-12-30

Журналдың саны

Нөмір 25 № 6 (2023): Шығарылым 6

Бөлім

Статьи

Категориялар

Әдебиеттік шолу

Лицензия

Бұл жұмыс Creative Commons атрибуты бойынша лицензияланған. 4.0 Халықаралық лицензия.

Дәйексөзді қалай келтіруге болады

МЕКТЕП ЖАСЫНДАҒЫ БАЛАЛАРДЫҢ ТАМАҚТАНУ ЖАҒДАЙЫНБАҒАЛАУ ӘДІСТЕРІ: АНТРОПОМЕТРИЯЛЫҚ ПАРАМЕТРЛЕРГЕНАЗАР АУДАРУ. ӘДЕБИ ШОЛУ. (2025). «Наука и здравоохранение», 25(6), 207-216. https://doi.org/10.34689/vepmyy30

Жүктеу сілтемесі

Осы автордың (немесе авторлардың) ең көп оқылатын мақалалары

Роман Ни, Алтын Арингазина, Айдос Болатов, Рамазан Аскеров, Наталья Глушкова, Дарига Смаилова, ЖАРАҚАТТАРДЫҢ ДАМУЫНЫҢ ҚАУІПТІ ФАКТОРЛАРЫ , «Наука и здравоохранение»: Нөмір 24 № 6 (2022): Шығарылым 6
Асел Адаева , Татьяна Слажнева, Шынар Абдрахманова, Галина Каусова, Жанар Калмакова, ҚАЗАҚСТАННЫҢ ҚАЛАЛЫҚ ЖӘНЕ АУЫЛДЫҚ ЖАСӨСПІРІМДЕРІНІҢӘЛЕУМЕТТІК ЖЕЛІЛЕРДІ ПРОБЛЕМАЛЫ ПАЙДАЛАНУЫЖӘНЕ ПСИХОЛОГИЯЛЫҚ ӘЛ-АУҚАТЫ , «Наука и здравоохранение»: Нөмір 25 № 6 (2023): Шығарылым 6
Роман Ни, Дарига Смаилова, Серик Ибраев, Кенес Акильжанов, Айнур Елисинова, Алтын Арингазина, ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДА ЖАЗАТАЙЫМ ОҚИҒАЛАРДАН,ЖАРАҚАТТАРДАН ЖӘНЕ УЛАНУДАН БОЛАТЫНӨЛІМ-ЖІТІМДІ ТАЛДАУ , «Наука и здравоохранение»: Нөмір 24 № 1 (2022): Шығарылым 1
Шынар Абдрахманова, Татьяна Слажнева, Асел Адаева, Багдат Имашева, Алтын Арингазина, Анара Акимбаева, Наталья Сулейманова, ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДАҒЫ КІШІ МЕКТЕП ЖАСЫНДАҒЫБАЛАЛАРДЫҢ ЖЕТКІЛІКСІЗ ЖӘНЕ АРТЫҚ ДЕНЕ САЛМАҒЫНЫҢАНТРОПОМЕТРИЯЛЫҚ КӨРСЕТКІШТЕРІ , «Наука и здравоохранение»: Нөмір 23 № 6 (2021): Шығарылым 6
Мария Лактионова, Алтын Арингазина, Максут Кульжанов, Майраш Баймуратова, Арсен Аскеров, Зайтуна Хамидуллина, Ирина Смагина, «ОПЕРАЦИЯДАН КЕЙІНГІ НӘТИЖЕЛЕРДІ БАҚЫЛАУ»,АВТОРЛЫҚ САУАЛНАМАСЫН ӘЗІРЛЕУ – ЖЫНЫС ЖҮЙЕСІНІҢПРОЛАПСЫ РЕЗИДИВТТЕРІН АЛДЫН АЛУ ҮШІН , «Наука и здравоохранение»: Нөмір 25 № 4 (2023): Шығарылым 4
Алтын Арингазина, Надира Айтамбаева, Ләйла Назарова, Гульжан Алимбекова, Шахимурат Исмаилов, Малик Аденов, Гульназ Мусабекова, Эльмира Аликеева, ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ ХАЛҚЫНЫҢЖӘНЕ НЕГІЗГІ ТОПТАРДЫҢ ТУБЕРКУЛЕЗ МӘСЕЛЕЛЕРІБОЙЫНША ХАБАРДАР БОЛУ ДЕҢГЕЙІ , «Наука и здравоохранение»: Нөмір 23 № 5 (2021): Шығарылым 5
Виктор Архипов, Ермек Мендыбаев, Алтын Арингазина, ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ ТҮРКІСТАН ОБЛЫСЫНЫҢҚАРТТАР АРАСЫНДА СОЗЫЛМАЛЫ ИНФЕКЦИЯЛЫҚ ЕМЕСАУРУЛАРДЫҢ ЭПИДЕМИОЛОГИЯСЫ , «Наука и здравоохранение»: Нөмір 21 № 6 (2019): Шығарылым 6
Алия Кабылбекова, Алтын Арингазина, Ардак Ауезова, Серик Мейрманов, TYA БІТКЕН КАТАРАКТАНЫҢ ЭПИДЕМИОЛОГИЯЛЫҚСИПАТТАМАСЫ. ӘДЕБИ ШОЛУ , «Наука и здравоохранение»: Нөмір 24 № 3 (2022): Шығарылым 3
Мария Лактионова, Арсен Аскеров, Максут Кульжанов, Алтын Арингазина, Майраш Баймуратова, Сабина Жаганова, Зауреш Барманашева, Иринас Смагина, КҮРДЕЛІ ЖӘНЕ ҮЗІЛІССІЗ ЕМДЕУ, РАНДОМИЗАЦИЯЛАНБАҒАНБАҚЫЛАУ ЖАҒДАЙЫНДА ОПЕРАЦИЯҒА ДЕЙІН ЖӘНЕ ОДАНКЕЙІНГІ АРАЛАС ЖЫНЫСТЫҚ БҰЛШЫҚЕТ ПРОЛАПСЫБАР НАУҚАСТАРДЫҢ ӨМІР САПАСЫН БАҒАЛАУ. , «Наука и здравоохранение»: Нөмір 24 № 3 (2022): Шығарылым 3
Алия Кабылбекова, Алтын Арингазина, Ардак Ауезова, Нейля Алдашева, Айгерим Тулетова, ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ АЙМАҚТАР БОЙЫНШАОФТАЛЬМОЛОГИЯ ҚЫЗМЕТІНІҢ ДӘРІГЕРЛЕРМЕНҚАМТАМАСЫЗ ЕТІЛУІ , «Наука и здравоохранение»: Нөмір 25 № 3 (2023): Шығарылым 3

1 2 > >>

Ұқсас мақалалар

Шынар Абдрахманова, Татьяна Слажнева, Асел Адаева, Багдат Имашева, Алтын Арингазина, Анара Акимбаева, Наталья Сулейманова, ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДАҒЫ КІШІ МЕКТЕП ЖАСЫНДАҒЫБАЛАЛАРДЫҢ ЖЕТКІЛІКСІЗ ЖӘНЕ АРТЫҚ ДЕНЕ САЛМАҒЫНЫҢАНТРОПОМЕТРИЯЛЫҚ КӨРСЕТКІШТЕРІ , «Наука и здравоохранение»: Нөмір 23 № 6 (2021): Шығарылым 6
Maдина Maдиева, Нургуль Культуманова, Кайрат Альмисаев, Арай Муканова, Данияр Раисов, Гульжан Берсимбекова, Гульнур Канапиянова, ОРТА ЖАСТАҒЫ ЖӘНЕ ЕГДЕ ЖАСТАҒЫ АДАМДАРДАҒЫ ДЕНЕ САЛМАҒЫ ИНДЕКСІ МЕН СҮЙЕКТІҢ МИНЕРАЛДЫ ТЫҒЫЗДЫҒЫ АРАСЫНДАҒЫ БАЙЛАНЫС , «Наука и здравоохранение»: Нөмір 26 № 6 (2024): Шығарылым 6
Ажар Дюсупова, Бахтыбала Дюсупова, Алмас Дюсупов, Майра, Кадылбек Абылхаиров, Амина Оспанова, Гаухар Омарова, СЕМЕЙ ҚАЛАСЫНЫҢ ЖАСӨСПІРІМДЕРМЕНБАЛАЛАРДАҒЫ МЕТАБОЛИКАЛЫҚ СИНДРОМНЫҢ ЕРТЕДИАГНОСТИКАСЫ , «Наука и здравоохранение»: Нөмір 20 № 2 (2018): Шығарылым 2
Алма Нуртазина, Лаззат Жамалиева, Акмарал Баспакова, Ильдар Фахрадиев, Мухтар Кулимбет, Виктория Парахина, Динара Шерьязданова, Фарида Нильдибаева, ЕленаЕлена Риб, Баян Айнабекова, Евгения Коростова, Бакытбек Апсаликов, Гульсым Кошпесова, Тимур Салиев, СЕМІЗДІК, ҚАНТ ДИАБЕТІ ЖӘНЕ АРТЕРИЯЛЫҚ ГИПЕРТЕНЗИЯ -ҚАЗІРГІ ҚОҒАМНЫҢ ЖАҺАНДЫҚ МӘСЕЛЕЛЕРІ. ӘДЕБИЕТКЕ ШОЛУ , «Наука и здравоохранение»: Нөмір 23 № 5 (2021): Шығарылым 5
Камила Кедельбаева, Салим Беркинбаев, Гульнара Джунусбекова, Мейрамгуль Тундыбаева, Айжан Кубеева, ПРОФИЛЬДІ АУРУХАНА НАУҚАСТАРЫНДА МИОКАРД ИНФАРКТІДАМУЫНЫҢ ҚАУІП ҚАТЕР ФАКТОРЛАРЫ ЖӘНЕКОМОРБИДТІ ПАТОЛОГИЯСЫНЫҢ АУЫРЛЫҚ ДӘРЕЖЕСІ МЕНҚҰРЫЛЫМ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ , «Наука и здравоохранение»: Нөмір 23 № 4 (2021): Шығарылым 4
Кундыз Турлыбекова, Толебай Рахыпбеков, Аркадий Котляр, Зайтуна Хисметова, Наталья Наталья, ШЫҒЫС ҚАЗАҚСТАН ОБЛЫСЫ ЖАСӨСПІРІМДЕРІАРАСЫНДАҒЫ АРТЫҚ САЛМАҚТЫҢ, СЕМІЗДІКТІҢ ЖӘНЕДҰРЫС ТАМАҚТАНБАУДЫҢ ТАРАЛУЫНА ТАЛДАУ , «Наука и здравоохранение»: Нөмір 18 № 3 (2016): Шығарылым 3
Адлет Мендыбаев, Александр Фурсов, Бакит Исмагамбетова, Тимофей Коваленко, Ирина Волчкова, Назарбек Омаров, ШАП ЖАРЫҒЫН ДӘСТҮРЛІ ЖӘНЕ ЛАПАРОСКОПИЯЛЫҚӘДІСТЕРМЕН ЕМДЕУДІҢ САЛЫСТЫРМАЛЫ ТАЛДАУЫ TAPP –НӘТИЖЕЛЕРІ МЕН АСҚЫНУЛАРЫ , «Наука и здравоохранение»: Нөмір 24 № 6 (2022): Шығарылым 6
Мерхат Аккалиев, Меруерт Масабаева, Рустем Казангапов, Сауле Рахыжанова, Бахытбек Апсаликов, Айсулу Жунуспекова, Ратбек Базарбеков, Сандугаш Бухариева, АРТЫҚ ДЕНЕ САЛМАҒЫ БАР ЕГДЕ ЖАСТАҒЫ ЕР АДАМДАРДАЖЫНЫС ГОРМОНДАРЫН БАЙЛАНЫСТЫРАТЫН ГЛОБУЛИННІҢ(ЖГБГ) ТЕСТОСТЕРОННЫҢ БОС ФРАКЦИЯСЫ ДЕҢГЕЙІНЕ ӘСЕРІ , «Наука и здравоохранение»: Нөмір 27 № 6 (2025): Шығарылым 6
Мейрбек Аймагамбетов, Саматбек Абдрахманов, Назарбек Омаров, Медет Әуенов, Йошихиро Носо, Аскар Ахметов, Ерлан Асылбеков, Сымбат Жанысбай, АРТЫҚ ДЕНЕ САЛМАҚПЕН ЖӘНЕ СЕМІЗДІКПЕН АУЫРАТЫННАУҚАСТАРДЫҢ ЖЕДЕЛ ДЕСТРУКТИВТІ КАЛЬКУЛЕЗДЫХОЛЕЦИСТИТЫНЫҢ ДИАГНОСТИКАСЫН ЖАҚСАРТУ ЖӘНЕХИРУРГИЯЛЫҚ ЕМДЕУДІН ОҢТАЙЛАНДЫРУ НӘТИЖЕЛЕРІ , «Наука и здравоохранение»: Нөмір 22 № 5 (2020): Шығарылым 5
Раушан Рахимжанова, Жанар Кожахметова, Агилан Озерман, COVID-19 ЖҰҚТЫРҒАН ҚАРҚЫНДЫ ТЕРАПИЯ БӨЛІМНАУҚАСЫНТАРДА ТРОМБОЗ ҚАУІП-ФАКТОРЛАРЫН БАҒАЛАУ , «Наука и здравоохранение»: Нөмір 25 № 1 (2023): Шығарылым 1

Бұл мақала үшін Кеңейтілген нұсқалар бойынша ұқсас мақалаларды іздеу.