ӘЛЕМДІК ДАҒДЫДА КӘСІПКЕРЛЕР МЕН ХАЛЫҚТЫҢ ЖӘНЕ МЕМЛЕКЕТТІК ДЕНСАУЛЫҚ САҚТАУ АРАСЫНДАҒЫ ҚАРЫМ-ҚАТЫНАСТАРЫН ҮЙЛЕСТІРУІНІҢ ҮЗДІК ТӘЖІРИБЕСІ

Кіріспе. Денсаулық сақтауда жеке меншік секторының рөлі, әсіресе денсаулық сақтау қызметтерімен жалпыға бірдей қамту және медициналық қызмет көрсетудің сапасын қамтамасыз ету контекстінде көптеген дискуссиялардың заты болып қалады. Бүгінгі таңда берілген сұрақтың өзектілігі денсаулық сақтауда менеджментті, денсаулық сақтауды қаржыландыру және медициналық қызмет көрсетулер жөнінде мемлекеттік секторының алдында тұрған қиындықтармен негізделеді, себебі көптеген үкіметтер мемлекеттік шығындарды шектеуге және басымдылықтарды орнатуға мәжбүрлейтін қаржылық шектеулерді бастан кешеді. Озық елдер денсаулық сақтау секторында ауруханалық менеджментті жақсарту және ресурстарды неғұрлым тиімді пайдалану үшін тиімді саясаттарды іздеуде болады. Осындай механизмдер ретінде мемлекеттік ұйымдардың кейбір функцияларын алмастыру арқылы жеке меншік секторының өкілеттіктерін кеңейтуі және денсаулық сақтаудың медициналық қызмет көрсетулері кезінде мемлекеттік және жеке құрылымдарын қаржыландыруға жұмылдыруы анықталды.

Азиза П. Нурбаева 1,

Салтанат С. Кырыкбаева 2, http://orcid.org//0000-0001-7332-4856

Гульнара Ж. Капанова 3,

Тогжан С. Хайдарова 4,

Алмагуль А. Кауышева 5

1 Әл-Фараби атындағы қазақ ұлттық университеті, «Менеджмент» мамандығы бойынша магистрант, Алматы қаласы, Қазақстан Республикасы;

2 Қоғамдық денсаулық сақтау кафедрасы, «Қоғамдық денсаулық сақтау» мамандығы бойынша 2-оқу жылының докторанты, Семей қаласының Мемлекеттік медициналық университеті, Семей қаласы, Қазақстан Республикасы;

3 Әл-Фараби атындағы қазақ ұлттық университеті, Саясат пен денсаулық сақтауды ұйымдастырудың кафедрасын меңгерушісі, медицина ғылымының докторы, профессор, Алматы қаласы, Қазақстан Республикасы.

4 Әл-Фараби атындағы қазақ ұлттық университеті, Саясат пен денсаулық сақтауды ұйымдастырудың кафедрасы, медицина ғылымының докторы, профессор, Алматы қаласы, Қазақстан Республикасы.

5 ҚР Ұлттық денсаулық сақтау палатасы, ҰДП басқарма төрағасының орынбасары, медицина ғылымдарының кандидаты, Астана қ., Қазақстан Республикасы.

1.         Алумбекова Г.Э. Анализ и оценка системы здравоохранения Республики Корея. Уроки для России // Менеджер здравоохранения. 2011. № 11. С. 47-54

2.         Израильская система здравоохранения [Электронный ресурс]. URL: http://www.loveisrael.ru/articles/medicine (дата обращения: 02.03.2018).

3.         Медицина во Франции: о мед. страховании [Электронный ресурс]. URL: http://peopleandcountries.com/article-927-1.html (дата обращения: 02.03.2018). WHO | Singapore // WHO. 2018.

4.         О высокотехнологичной медицине Сингапура [Электронный ресурс]. URL: http://peopleandcountries.com/article-771-1.html (дата обращения: 02.03.2018).

5.         Системы здравоохранения: время перемен. http://www.euro.who.int/__data/assets/pdf_file/0010/96427/e80089r.pdf (дата обращения: 02.03.2018).

6.         Система здравоохранения Великобритании – «полвека на страже» [Электронный ресурс]. URL: http://health-ua.com/article/16940-sistema-zdravoohraneniya-velikobritanii--polveka-na-strazhe (дата обращения: 02.03.2018).

7.         Brekke K.R., Sørgard L. Public versus private health care in a national health service // Health Econ. 2007. Т. 16. № 6. С. 579–601.

8.         Brugha R., Zwi A. Improving the quality of private sector delivery of public health services: challenges and strategies. // Health Policy Plan. 1998. Т. 13. № 2. С. 107–20.

9.         Engelchin-Nissan E., Shmueli A. Private finance of services covered by the National Health Insurance package of benefits in Israel // Isr. J. Health Policy Res. 2015. Т. 4. № 1. С. 45.

10.     Exley C. и др. Beyond price: individuals’ accounts of deciding to pay for private healthcare treatment in the UK // BMC Health Serv. Res. 2012. Т. 12. № 1. С. 53.

11.     Houÿez F., Tessier L., Synodinos D. Health care cost-containment measures in the context of the economic crisis: impact analysis // Orphanet J. Rare Dis. 2014. Т. 9. № Suppl 1. С. O21.

12.     Huber J., Mielck A. Morbidity and healthcare differences between insured in the statutory ("GKV") and private health insurance ("PKV") in Germany. Review of empirical studies // Bundesgesundheitsblatt. Gesundheitsforschung. Gesundheitsschutz. 2010. Т. 53. № 9. С. 925–38.

13.     Khoo H.S., Lim Y.W., Vrijhoef H.J. Primary healthcare system and practice characteristics in Singapore // Asia Pac. Fam. Med. 2014. Т. 13. № 1. С. 8.

14.     Klein J., Knesebeck O. [Social disparities in outpatient and inpatient care: An overview of current findings in Germany // Bundesgesundheitsblatt. Gesundheitsforschung. Gesundheitsschutz. 2016. Т. 59. № 2. С. 238–44.

15.     Luque Ramos A., Hoffmann F., Spreckelsen O. Waiting times in primary care depending on insurance scheme in Germany // BMC Health Serv. Res. 2018. Т. 18. № 1. С. 191.

16.     OECD. Health at a Glance 2013. OECD Publishing, 2013.

17.     Patouillard E. et al. Can working with the private for-profit sector improve utilization of quality health services by the poor? A systematic review of the literature // Int. J. Equity Health. 2007. Т. 6. № 1. С. 17.

18.     Roehrich J.K., Lewis M.A., George G. Are public–private partnerships a healthy option? A systematic literature review // Soc. Sci. Med. 2014. Т. 113. С. 110–119.

19.     Romaniuk P., Szromek A.R. The evolution of the health system outcomes in Central and Eastern Europe and their association with social, economic and political factors: an analysis of 25 years of transition // BMC Health Serv. Res. 2016. Т. 16. № 1. С. 95.

20.     Schwierz C. Expansion in markets with decreasing demand-for-profits in the German hospital industry // Health Econ. 2011. Т. 20. № 6. С. 675–687.

21.     Shaoul J.A critical financial analysis of the Private Finance Initiative: selecting a financing method or allocating economic wealth? // Crit. Perspect. Account. 2005. Т. 16. № 4. С. 441–471.

22.     Tiemann O., Schreyögg J., Busse R. Hospital ownership and efficiency: a review of studies with particular focus on Germany // Health Policy. 2012. Т. 104. № 2. С. 163–71.

References:

1. Алумбекова Г.Э. Analiz i otsenka sistemy zdravookhraneniya Respubliki Koreya. Uroki dlya Rossii [Analysis and evaluation of the healthcare system of the Republic of Korea. Lessons for Russia]. Menedzher zdravookhraneniya [Health manager]. 2011. № 11. pp. 47-54 [in Russian]

2. Izrail'skaya sistema zdravookhraneniya [The Israeli health system]. [Elektronnyi resurs]. Available at: http://www.loveisrael.ru/articles/medicine (accessed: 02.03.2018). [in Russian]

3. Meditsina vo Frantsii: o med. strakhovanii [Medicine in France: about health insurance] [Elektronnyi resurs]. Available at http://peopleandcountries.com/article-927-1.html (accessed: 02.03.2018). WHO | Singapore // WHO. 2018. [in Russian]

4. O vysokotekhnologichnoi meditsine Singapura [On high-tech medicine in Singapore] [Elektronnyi resurs]. Available at http://peopleandcountries.com/article-771-1.html (accessed: 02.03.2018). [in Russian]

5. Sistemy zdravookhraneniya: vremya peremen [Health systems: the time of change.]. [Elektronnyi resurs] Available at: http://www.euro.who.int/__data/assets/pdf_file/0010/96427/e80089r.pdf (accessed: 02.03.2018). [in Russian]

6. Sistema zdravookhraneniya Velikobritanii – «polveka na strazhe» [The Great Britain health care system - "half a century on guard"] [Elektronnyi resurs]. Available at: http://health-ua.com/article/16940-sistema-zdravoohraneniya-velikobritanii--polveka-na-strazhe (accessed: 02.03.2018). [in Russian]

7. Brekke K.R., Sørgard L. Public versus private health care in a national health service. Health Econ. 2007. Т. 16. № 6. С. 579–601.

8. Brugha R., Zwi A. Improving the quality of private sector delivery of public health services: challenges and strategies. Health Policy Plan. 1998. Т. 13. № 2. С. 107–20.

9. Engelchin-Nissan E., Shmueli A. Private finance of services covered by the National Health Insurance package of benefits in Israel. Isr. J. Health Policy Res. 2015. Т. 4. № 1. С. 45.

10. Exley C. и др. Beyond price: individuals’ accounts of deciding to pay for private healthcare treatment in the UK. BMC Health Serv. Res. 2012. Т. 12. № 1. С. 53.

11. Houÿez F., Tessier L., Synodinos D. Health care cost-containment measures in the context of the economic crisis: impact analysis. Orphanet J. Rare Dis. 2014. Т. 9. № Suppl 1. С. O21.

12. Huber J., Mielck A. [Morbidity and healthcare differences between insured in the statutory ("GKV") and private health insurance ("PKV") in Germany. Review of empirical studies]. Bundesgesundheitsblatt. Gesundheitsforschung. Gesundheitsschutz. 2010. Т. 53. № 9. С. 925–38.

13. Khoo H.S., Lim Y.W., Vrijhoef H.J. Primary healthcare system and practice characteristics in Singapore. Asia Pac. Fam. Med. 2014. Т. 13. № 1. С. 8.

14. Klein J., Knesebeck O. von dem. [Social disparities in outpatient and inpatient care: An overview of current findings in Germany]. Bundesgesundheitsblatt. Gesundheitsforschung. Gesundheitsschutz. 2016. Т. 59. № 2. С. 238–44.

15. Luque Ramos A., Hoffmann F., Spreckelsen O. Waiting times in primary care depending on insurance scheme in Germany. BMC Health Serv. Res. 2018. Т. 18. № 1. С. 191.

16. OECD. Health at a Glance 2013. OECD Publishing, 2013.

17. Patouillard E. et al. Can working with the private for-profit sector improve utilization of quality health services by the poor? A systematic review of the literature. Int. J. Equity Health. 2007. Т. 6. № 1. С. 17.

18. Roehrich J.K., Lewis M.A., George G. Are public–private partnerships a healthy option? A systematic literature review. Soc. Sci. Med. 2014. Т. 113. С. 110–119.

19. Romaniuk P., Szromek A.R. The evolution of the health system outcomes in Central and Eastern Europe and their association with social, economic and political factors: an analysis of 25 years of transition. BMC Health Serv. Res. 2016. Т. 16. № 1. С. 95.

20. Schwierz C. Expansion in markets with decreasing demand-for-profits in the German hospital industry. Health Econ. 2011. Т. 20. № 6. С. 675–687.

21. Shaoul J. A critical financial analysis of the Private Finance Initiative: selecting a financing method or allocating economic wealth? Crit. Perspect. Account. 2005. Т. 16. № 4. С. 441–471.

22. Tiemann O., Schreyögg J., Busse R. Hospital ownership and
efficiency: a review of studies with particular focus on Germany. Health Policy. 2012. Т. 104. № 2. С. 163–71.
: 602


Нурбаева А.П., Кырыкбаева С.С., Капанова Г.Ж., Хайдарова Т.С., Кауышева А.А. Лучший опыт гармонизации отношений между государственным здравоохранением, предпринимателями и населением в мировой практике / / Наука и Здравоохранение. 2018. 2 (Т.20). С. 90-106.

Nurbayeva A.P., Kyrykbayeva S.S., Kapanova G.Zh., Khaidarova T.S., Kauysheva A.A. Best experience of harmonization of relations between state health care, entrepreneurs and population in world practice. Nauka i Zdravookhranenie [Science & Healthcare]. 2018, (Vol.20) 2, pp. 90-106.

Нурбаева А.П., Кырыкбаева С.С., Капанова Г.Ж., Хайдарова Т.С., Кауышева А.А. Әлемдік дағдыда кәсіпкерлер мен халықтың және мемлекеттік денсаулық сақтау арасындағы қарым-қатынастарын үйлестіруінің үздік тәжірибесі / / Ғылым және Денсаулық сақтау. 2018. 2 (Т.20). Б. 90-106.